HomeHome  FAQFAQ  SearchSearch  RegisterRegister  Log in  
Kürd Ulusu'nun Çıkarları; Her Türlü Parti, Kurum, Kuruluş, Örgüt ve Kişilerin Çıkarlarının Üstünde ve Ötesindedir. Her Şey Kürdistan İçin!

Share | 
 

 Gök Bilimci Kürd Bilgin Ebu Henifi Dineveri

View previous topic View next topic Go down 
AuthorMessage
Jandil

avatar

Mesaj Sayısı : 80
Kayıt tarihi : 2010-01-13

PostSubject: Gök Bilimci Kürd Bilgin Ebu Henifi Dineveri   13.01.10 22:22

Bin yıl önce Kürt alim Ebu Henife Dîneverî tarafından yazılan "Bal ve balarısı" kitabı okuyucuyla buluştu. Tam ismi Ebû Hanife Ahmed Davud el Dineviri olan Ebû Hanifi Dineveri"nın doğum ve ölüm tarihi tam olarak bilinmiyor. Ancak milattan Sonra 820 ile 24 Temmuz 895 yılları arasında yaşadığı genel kanı olarak kabul ediliyor. Güney Kürdistan"da Dinaver kentinde doğan El Dineveri, İran"ın İsfahan kentinde astronomi, matematik ve mekanik, Irak"ın Küfe ve Basra kentlerinde ise filoloji ve şiir eğitim aldı. Harvard Üniversitesinde Yakın Doğu Dilleri ve Uygarlıkları fakültesinde Öğretim görevlisi Mehrdad R. Izady, Dineveri"yi, “Kürt ileri gelenleri içinde en mükemmel olanı, İslam topraklarında o güne kadar ortaya çıkmış en büyük beyin olan Ebu Hanife Ahmed Dineverî"dir” sözleriyle anlatıyor. İSPANYA"DA BULUNAN EL YAZMASI DA YAYIMLANDI Dineveri hayatında birçok esere imza attı. Son yıllarda Dineveri'nin "İslam Tarihi" adlı kitabını okuyuculara ulaştıran Hivda Yayınları şimdi de Dineveri'nin bir diğer önemli eseri "Bal ve balarısı kitabı"nı Dineveri'nin el yazmasıyla birlikte yayımladı. Eldeki kitap Ebu Ömer ez Zahid tarafından kendi eseriymiş gibi yayımlanır. Sonra Muhammed Cabbar Muaybid araştırmalar sonucunda kitabın Ebu Henife Dineveri'ye ait olduğunu tespit eder ve tekrardan yayımlanır. Hivda Yayınları tarafından yayımlanan "Bal ve Balarısı Kitabı" Ümit Demirhan'ın çevirisiyle yayımlanır. Bu çeviride Muhammed Cabbar Muaybid'in eseri esas alınır ve Hivda Yayınları tarafından da Muhammed Hamidullah'ın çalışması köşeli parantez içinde verilir. Kitapta Dineveri'nin, İspanyada bulunan el yazmasının da olması, kitabın orijinalliğini daha bir gözler önüne serer. Kitap bal ve balarısı ile bitkiler üzerine bilimsel bilgiler sunar. Dîneverî çalışmasında bitkilerin çimlenmelerinden itibaren olgunluk dönemlerine kadar her aşamadaki durumlarını, morfolojik yapılarını, fizyolojilerini, tıp ve besin değeri açısından taşıdıkları önemi titiz ve ayrıntılı bir şekilde izah eder. Bunu yaparken bitkiler için gerekli olan toprak, yağmur, su ve ekolojik şartlar üzerinde durarak bitkilerin özelliklerine göre sınıflandırır. Dîneverî, ayrıca en önemli bir özelliği olan üslubunun edebi oluşu esere ayrıca bir nitelik kazandırmaktadır. ARAŞTIRMACILAR DİNEVERİ İÇİN NE DİYOR? Dineveri hazırladığı birçok eseriyle araştırmacıların dikkatini çekmiş. Araştırmacılardan Izady, “Pek çok çağdaşı gibi, Ebu Hanife de belli bir zamana ya da gruba değil, tersine tüm çağlara ve tüm halklara ait olan dünya çapında bir şahsiyettir. Ancak onun bir Kürt olduğu ve günümüze ulaşan eserleri dikkate alındığında, Ebu Hanife"nin bir Kürd"ün bakış açısı ile dünyaya baktığı anlaşılıyor. Bu yüzden onun eserlerine baktığımızda, bilinen ilk çalışmasının Kürtler"in kökenini konu alan Ensab el-Ekrad olması hiç de şaşırtıcı değildir” derken, Dineveri'nin "Kitabün-Nebat" adlı eserine üzerine doktorasını yapan Alman bilgin Bruno Silberberg ise Yunanların bitki tanımlamaları ile Dineveri'nin tanımlarını karşılaştırıp, Dineveri"nin daha derin ve geniş bilgilere sahip olduğunu söyler. Silberberg şöyle der: "Bin yıllık araştırmadan sonra, Greklerin botaniği Dioscorides ve Theophraste'nin eserlerinde özetleniyordu. Fakat bu konuda ilk Müslüman eseri Dîneverî'ninki derin bilgi ve genişlik bakımından onları gerilerde bırakmaktadır. Dîniverî sadece bir bitkinin dış görünüşünü değil, besleyici, tıbbî ve diğer özelliklerini de tarif etmiştir. Onları tasnif ediyor ve yetiştikleri yerlerden de bahsediyor." Spilberberg şu soruya sormadan edemiyor: “İslam halkının, edebi hayatının bu kadar erken bir döneminde, dahiyane bir biçimde Helenlerin seviyesine ulaşabilmesi ve hatta bu konuda onları geçebilmesi nasıl oluyor?” "ALLAHIN ADIYLA BAL VE BALARISINI ELE ALACAĞIZ" Bütün eserlerinde, tarihi yazımlarında edebi dili kullanan Dîneverî, “Bal ve balarısı” kitabına şöyle başlar: “Bağışlayan ve esirgeyen Allah"ın adıyla. Bu babda Bal ve Balarısını ele alacağız. İnşallah bir ürün olan balı ve balı etkileyen faktörleri var gücümüzle, sözü uzatmadan ve önemli noktaları göz ardı etmeden işleyeceğiz.” Balın isimleri, balarısının türü, balın çiçeklerden devşirilmesine dair, bal dönemleri, bal arısının barınakları, peteklerin karşılaştığı afetler, balın kovanlardan çıkarılması, saf bal ve atıklar gibi başlıklar altında konular işlenmiş. Hivda İletişim Yayınlarından aldığımız bilgiye göre önümüzdeki dönemde Dîneverî"nin diğer eserlerini de gün yüzüne çıkaracaklar. Dîneverî, yaşamı boyunca çok sayıda esere imza attı. Dineveri, flora kitabından, güneş tutulması meselesine, hesap kitabından, yıldızların konumuna, genel tarih kitabından, coğrafya kitabına kadar bir çok konu üzerinde eserler vermiş. Dineveri ayrıca yıldızlarla ilgilenen gözlemevi sahibi biri olarak biliniyor. Dîneverî"nin bilinen bazı eserleri: - Kitab el-Cebr ve"l-Mukabele (“Cebir Kitabı”), - Kitab el-Nebat (“Flora Kitabı”), - Kitab el-Kusuf (“Güneş Tutulmaları Kitabi”), - Kitab el-Redd ala Rasad el-İsfahani (“el-İsfahani"nin Astronomik Gözlemlerinin Çürütülmesi”), - Kitab el-Hisab (“Hesap Kitabı”), - Bahs fi Hisab el-Hind (“Hint Hesabının Analizi”), - Kitab el-Cem ve"l-Tefrik (“Aritmetik Kitabı”), - Kitab el-Kıble ve"l-Zeval (“Yıldızların Konumu Kitabı”), - Kitab el-Enva (“Hava Kitabı”), - Islah el-Mantık (“Mantığın Geliştirilmesi”), - Ahbar el-Tival (“Genel Tarih”), - Kitab el-Kebir (bilimler tarihi alanındaki “Büyük Kitap”), - Kitab el-Fesaha (“Retorikler Kitabı”), - Kitab el-Buldan (“Coğrafya Kitabı”), - Kitab el-Şiir ve "l-Şuara (“Şiir ve Şairler kitabı”), - Ensab el-Ekrad (“Kürtlerin Ataları”).
Back to top Go down
 
Gök Bilimci Kürd Bilgin Ebu Henifi Dineveri
View previous topic View next topic Back to top 
Page 1 of 1

Permissions in this forum:You cannot reply to topics in this forum
 :: Bixêr û bi Ehla! * Welcome! * Hos Geldiniz! :: Şaxsíyedé Kurdan | Kürd Şahşiyetleri-
Jump to: